tuz
Şubat 28, 2019
Kanda Sodyum | Na
Kanda Sodyum | Na
Tuzun insan ve hayvan besinlerinin vazgeçilmez bir parçası olduğu eskiden beri
bilinmektedir. Tuz, hem sodyum hem klor içerir ve bu iki elementin başlıca
kaynağıdır.Sodyum doğada serbest formda bulunmaz, doğrudan doğruya halojenlerle (büyük
ölçüde klorla) ve fosforla birleşmiş formda bulunur.
Klor, halojen ailesinden, sarı-yeşil renkte boğucu kokulu bir gazdır. Klor, sodyumdan
farklı olarak, hem hücre içinde hem hücre dışında yüksek yoğunluklarda bulunur. Vücutta
bulunan klorun, aşağı yukarı %85‟i hücre arası sıvılarda yer alır. Geriye kalan klorun büyük
bir kısmı kırmızı kan küreciklerinde ve bağırsaklarında bulunur. Deride, kaslarda, sinirlerde,
kanda oldukça fazla miktarda klor vardır.
Fonksiyonları
- Sodyum ve klor, potasyum ile birlikte osmotik basıncı korur ve asit-baz dengesini düzenler.
- Sodyum ve klor, besin maddelerinin hücrelere geçişlerini ve artık ürünlerin çıkışlarını kontrol eder.
- Kandaki katyonların %90‟ını sodyum, anyonların ise üçte ikisini klor oluşturur.
- Sodyum ve klor, suyu organizmaya dağıtarak organizmanın normal sıvı volümünü düzenler.
- Sodyum, sinir uyarımlarının iletilmesinde, kas ve kalp kontraksiyonlarının muhafazasında başrolü oynar.
- Sodyum, kemiklerin bileşimine girer.
Sodyum Yetersizliği
- Sodyum yetersizliğine maruz kümes kanatlılarında; büyüme geriler, kemikler yumuşar, kornea keratinize olur, adrenaller aşırı büyür, yemi değerlendirme yeteneği geriler ve plazma sıvı volümü azalır.
- Büyüme dönemindeki kanatlılarda sodyum yetersizliği; birkaç hafta içinde, büyümede gerileme, yemi değerlendirme etkinliğinde azalma, su tüketiminde artma, protein ve enerji metabolizmalarında bozulma ile ortaya çıkar. Tuz bakımından yetersiz rasyonlar yedirilen tavuklar ağırlık kaybederler ve kannibalizme (yumurta tavuklarının birbirlerini gagaladıkları ve tüylerini yoldukları bir davranış şekli) eğilimli olurlar. Bunların yumurta verimleri ve yumurta ağırlıkları azalır.
